x
x
اسپیلت البرز

ارگ بم، بزرگترین سازه ی خشتی در جهان!

سه شنبه 25 فروردین 1394 - ایرانگردی

تو این قسمت از مجله همگردی سفری داریم به استان زیبا و کویریه کرمان و شهر تاریخی و مهم بم که در دل خودش بزرگترین سازه ی خشتی جهان رو که به ارگ بم شهرت داره جای داده...
درست تو قسمت شمال شرقیه شهر بم، روی صخره ای عظیم، یه قلعه فوق العاده زیبا و عظیم خودنمایی می کنه که به ارگ بم معروفه.
این ارگ از جمله قلعه های نظامی بسیار مهم و تاریخی کشورِ و هر ساله توریست ها و گردشگرهای زیادی رو برای بازدید به سمت خودش می کشونه. تو این ارگ نمونه کاملی از شیوه های معماری ایران به چشم می خوره که به شکل قلعه های پرشکوه برفراز تپه ای به ارتفاع 61 متر مثل تاجی گرون قیمت بر سر بناهای تاريخی ايران، درخشش جاودانه داره. 

arge bam

اما متاسفانه در تاریخ 5 دی 1382 بر اثر زلزلهٔ شدیدی که شهر بم رو تحت تاثیر قرار داد، ارگ بم تقریباً به طور کامل از بین رفت. چند روز پس از رخ دادن زمین‌لرزه، آقای محمد خاتمی اعلام کرد که ارگ بازسازی خواهد شد. ولی امروزه و در حال حاضر ارگ بم بزرگترین ویرانه خشتی جهان به حساب میاد و شناخته شده.
این ارگ عظیم که تو مسیر جاده ابریشم قرار داره که سده 5 پیش از میلاد ساخته شده و تا سال 1850 پس از میلاد مورد استفاده قرار می گرفته.
ارگ بم در واقع، یک دژ بزرگه که در قلبش، ارگ واقع شده. اما به دلیل ظاهر پرابهت ارگ که مرتفع ترین قسمت مجموعه نیز به حساب میاد، کل بنای دژ به عنوان ارگ بم شناخته شده.

arge bam

ارگ بم با اين سابقه طولانی تا حدود 180 سال پيش محل سکونت عده ای از اهالی بم بوده و بعد از ترک و نقل مکان مردم، به دست فراموشی سپرده شده. تو اين مدت که بيش از 150 سال به طول انجاميده خرابی های جبران ناپذيری توسط عوامل انسانی و عوامل طبيعی بر پيکره ساختمان ها وارد شده.
مجموعه قلعه  که شامل شهر قديم و قلعه است 20 هکتار (طول ضلع غربی ارگ 520 و عرض آن 430 متر) وسعت داره.
اين شهر قديمی از چهار قسمت تشکيل شده شامل خندق گرداگرد حصـار، برج های ديده بانی، مدخل قديمی، کوچه ها و خانه ها.
ميان اين شهر، عمارت يا قلعه حاکم نشين بر روی صخره اي طبيعی بنا شده. این عمارت پنج طبقه است که از خشت خام ساخته شده.
ورودی و محله عام نشين، دروازه دوم و اصطبل، دوازه سوم، سربازخانه و تشکيلات مربوطه، ساختمان مرکزی يا حاکم نشين هم جز بقیه واحدهای این قلعه هستن.
مصالح عمده بناهای ارگ، خشت خام، ملات، گل رس و کاه و به ندرت سنگ لاشه، آجر و تنه درخت خرما هستن. قلعه بم تنها يک ورودی داره که طاق ورودیشون قابل مقايسه با قوس های دوره ساسانيه و دو برج طرفين و هشتیش احتمالا در دوره صفويه به ورودی اضافه شده. آثار دروازه ديگه ای تو ضلع شمالی ارگ در محلی موسوم به "کت کدم" به چشم می خوره که به ظاهر استفاده چندانی نشده و يا بعد از ايجاد حصار مسدود شده. بم از يک راه اصلی از جنوب به طرف حاکم نشين و دو گذر به موازات و چند راسته شرقی و غربی تشکیل شده. 60 متر از راه اصلی بازار سرپوشيده بوده و آثار سنگفرش در قسمتهايی از راسته ها به چشم می خوره.
چون قلعه بم تو مسير جاده شرق به غرب قرار گرفته، هميشه در طول تاريخ مورد توجه بوده و از اهميت خاصی برخورداره. آخرين حادثه تاريخی (غیر از زلزله ) که در ذهن مردم از قلعه بم به يادگار مونده، دستگيری لطفعليخان زند بوسيله محمدعلی خان زابلی حاکم ارگ بم بوده.
قلعه بم تا سال 1254 هـجری قمری مسکونی بوده و تا هشتاد سال قبل، از حاکم نشين به عنوان ژندارمری و مرکز قشون نظامی استفاده شده و به عبارتی زندگی در ارگ از تاريخ ايجاد قلعه تا اواسط دوره قاجار به طور مدوام جريان داشته.

arge bam

arge bam

arge bam

arge bam

arge bam

همرسانی کنید:

پست های مرتبط

تعداد نظرات کاربران
4
مرتب سازی بر اساس: